Ngày 07 tháng 9 năm 2026, Cục Bảo vệ thị trường nội địa thuộc Ủy ban Kinh tế Á – Âu (EEC) đã chính thức khởi xướng điều tra tự vệ đối với mặt hàng thép cán phẳng phủ polymer nhập khẩu vào lãnh thổ hải quan EAEU (Mã vụ việc: SG-15).
Vụ điều tra được tiến hành trên cơ sở đơn kiện từ các nhà sản xuất thép lớn trong khối EAEU, bao gồm: Công ty CP Luyện kim Magnitogorsk (PJSC Magnitogorsk Iron and Steel Works), Công ty TNHH Luyện kim MMK-Lysvensky và Công ty CP Severstal.
1. Thông tin chi tiết về vụ việc
- Sản phẩm bị điều tra: Thép cán phẳng có nền kim loại dày từ trên 0,2 mm đến 2 mm, chiều rộng trên 50 mm, được phủ polymer.
- Mã HS tham chiếu: 7210 70 800 0, 7210 90 800 0, 7212 40 800 0 và 7225 99 000 0 theo Phân loại hàng hóa của EAEU (EAEU CN codes).
- Các sản phẩm loại trừ: Thép cán nguội/cán nóng mạ thiếc, tôn thiếc, thép phủ định hình dạng sóng/gân, ngói kim loại, tấm thép định hình, thép tráng men hoặc sơn mài.
2. Lý do và cáo buộc từ phía nguyên đơn
Theo nội dung đơn kiện, ngành sản xuất nội địa EAEU cho rằng lượng nhập khẩu thép cán phẳng phủ polymer tăng mạnh đột biến trong giai đoạn 2023 – 2025 và những tháng đầu năm 2026, gây ảnh hưởng xấu tới sản xuất trong khối:
- Lượng nhập khẩu gia tăng: Năm 2024, lượng nhập khẩu tăng tới 88% so với 2023. Mặc dù giảm nhẹ 15% vào năm 2025, tổng nhập khẩu vẫn cao hơn 60% so với 2023 và tiếp tục tăng thêm trong quý I/2026.
- Tỷ trọng nhập khẩu áp đảo: Tỷ trọng nhập khẩu so với sản lượng sản xuất trong EAEU tăng 86% (giai đoạn 2023 – 2025) và tăng 30% trong quý I/2026. Tỷ trọng nhập khẩu trong tổng tiêu dùng nội khối tăng tương ứng 68% và 31%.
- Thiệt hại đối với ngành sản xuất nội khối: Trong khi tiêu dùng toàn thị trường EAEU sụt giảm, ngành sản xuất nội địa ghi nhận mức suy giảm đáng kể về sản lượng (giảm 18 – 20%), công suất sử dụng (giảm 12 – 23%), doanh số bán hàng (giảm 18 – 29%) và lợi nhuận bán hàng (giảm trên 40%).
- Áp lực cạnh tranh quốc tế: Nguyên đơn cũng nhấn mạnh rủi ro từ dư thừa năng lực sản xuất tại các nước xuất khẩu lớn, trong khi mặt hàng này đang phải chịu các biện pháp phòng vệ thương mại tại nhiều thị trường khác (như Mỹ, EU, Brazil, Ai Cập…).
3. Khuyến nghị ứng phó cho doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam
Trước nguy cơ EAEU áp dụng các biện pháp tự vệ thương mại đối với thép cán phẳng phủ polymer, Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương Việt Nam) khuyến nghị các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu trong nước thực hiện ngay các bước sau:
- Rà soát năng lực và sản lượng xuất khẩu: Kiểm tra chi tiết số liệu xuất khẩu sang thị trường EAEU trong giai đoạn bị điều tra để nắm rõ tình hình.
- Đăng ký làm bên liên quan: Đăng ký tham gia vụ điều tra với cơ quan điều tra EAEU đúng thời hạn quy định để đảm bảo quyền lợi thu thập thông tin và bảo vệ lợi ích hợp pháp.
- Phối hợp chặt chẽ: Thường xuyên trao đổi, cập nhật thông tin với Hiệp hội Thép Việt Nam và Cục Phòng vệ thương mại để nhận được trợ giúp kỹ thuật cũng như định hướng ứng phó kịp thời.
Contact info: [email protected]