Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương), danh sách các mặt hàng xuất khẩu của Việt Nam đối mặt với nguy cơ bị điều tra phòng vệ thương mại (PVTM), gian lận xuất xứ và chuyển tải bất hợp pháp đang tiếp tục gia tăng. Việc chủ động nắm bắt thông tin và chuẩn bị kịch bản ứng phó là yếu tố then chốt giúp các doanh nghiệp bảo vệ thị trường và phát triển bền vững.
Các nhóm mặt hàng trọng điểm trong danh sách cảnh báo
Theo cập nhật mới nhất từ Cục Phòng vệ thương mại, các cơ quan thẩm quyền nước ngoài đang tăng cường giám sát và điều tra đối với nhiều ngành hàng xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, tập trung vào các nhóm sản phẩm sau:
- Ngành gỗ và sản phẩm từ gỗ:
- Mặt hàng: Ghế sofa có khung gỗ (Mã HS tham khảo: 9401.61) xuất khẩu sang thị trường Hoa Kỳ.
- Bối cảnh: Hoa Kỳ đã áp dụng các biện pháp thuế chống bán phá giá và chống trợ cấp. Xuất khẩu mặt hàng này từ Việt Nam ghi nhận sự gia tăng nhanh chóng, dẫn đến nguy cơ bị điều tra lẩn tránh biện pháp PVTM hoặc kiểm tra xuất xứ nghiêm ngặt.
- Các mặt hàng công nghiệp & kim khí:
-
- Thép, nhôm và các sản phẩm gia công kim loại tiếp tục nằm trong “tầm ngắm” của nhiều thị trường lớn (Hoa Kỳ, EU, Ấn Độ,…) do các đợt gia tăng kim ngạch đột biến.
- Sản phẩm dệt may, da giày và linh kiện điện tử có dấu hiệu chuyển tải bất hợp pháp nhằm lẩn tránh thuế.
Nguyên nhân gia tăng nguy cơ điều tra
- Chuyển dịch chuỗi cung ứng: Việt Nam trở thành điểm đến thu hút dòng vốn đầu tư và đơn hàng chuyển dịch, khiến kim ngạch xuất khẩu một số nhóm hàng tăng vọt trong thời gian ngắn.
- Rủi ro lẩn tránh thuế: Một số doanh nghiệp có hành vi nhập khẩu nguyên liệu/bán thành phẩm từ nước đang chịu thuế PVTM, sau đó gia công đơn giản tại Việt Nam để lấy chứng nhận xuất xứ (C/O) xuất khẩu.
- Xu hướng gia tăng bảo hộ thương mại: Các thị trường nhập khẩu lớn ngày càng áp dụng nhiều công cụ PVTM chặt chẽ nhằm bảo vệ sản xuất nội địa.
Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp xuất khẩu
Để hạn chế rủi ro và giảm thiểu thiệt hại từ các vụ việc điều tra PVTM, Cục Phòng vệ thương mại khuyến nghị các doanh nghiệp và hiệp hội ngành hàng:
- Nâng cao năng lực quản trị & minh bạch hóa:
- Xây dựng hệ thống sổ sách kế toán, chứng từ chuẩn hóa, minh bạch theo tiêu chuẩn quốc tế để sẵn sàng cung cấp thông tin khi có điều tra.
- Lưu trữ đầy đủ chứng từ chứng minh nguồn gốc nguyên liệu đầu vào và quá trình sản xuất thực tế tại Việt Nam.
- Theo dõi chặt chẽ biến động thị trường:
- Thường xuyên cập nhật thông tin cảnh báo sớm từ Cục Phòng vệ thương mại và các cơ quan quản lý nhà nước.
- Giám sát tốc độ tăng trưởng xuất khẩu và sự khác biệt về giá để điều chỉnh kế hoạch kinh doanh phù hợp, tránh cạnh tranh về giá.
- Tăng cường hợp tác và kết nối:
- Phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý (Bộ Công Thương, Cục Phòng vệ thương mại) và hiệp hội ngành hàng ngay khi phát hiện có dấu hiệu bất thường.
- Chủ động tham gia, hợp tác đầy đủ với cơ quan điều tra nước ngoài nếu bị khởi xướng điều tra.
Contact info: [email protected]